Agastache mexicana 'Sangria'

Dit voorjaar heb ik mijn eerste prairieborder aangelegd. Een experiment in eigen tuin. Scroll gerust even naar beneden (12 mei) om mijn foto's van toen te bekijken : kleine plantjes en erg veel boomschors.

In alle eerlijkheid, het was geen onverdeeld succes. En dat is best ok. Want als je niets probeert, leer je ook niets bij. Dus geen Verbena hastata meer onder een schaduwrijke Noorse esdoorn en Echinacea purpurea uit de buurt houden van al te hoge grassen. (Al heb ik nog gehoord dat deze plant het niet zo goed deed deze zomer.)

Enfin, een mens leert van zijn fouten, maar natuurlijk ook van zijn kleine successen. Zoals deze combinatie van Imperata cylindrica 'Red Baron', Perovskia atriplicifolia 'Blue Spires', Calamintha nepeta en ... Agastache Mexicana 'Sangria'   

De border is nog wat pril, en belooft volgend jaar zeker meer vuurwerk te geven. Toch bezorgt deze kleurencombinatie me nu al veel plezier. En omwille van zijn mooie groeispurt krijgt onze Agastache vandaag wat extra aandacht. 

De dropplant of anijsplant dankt zijn Nederlandse naam aan de geur die vrijkomt als je zijn bladeren kneust. In de border geeft hij een verticale structuur, en de grote pollen zorgen voor het nodige volume. Hij wordt normaal zo'n 70 cm hoog. Agastache bloeit erg lang en wanneer de plant uitgebloeid is, laat je hem best tot maart ongemoeid. Zo is hij beter beschermd tegen vorst. En als wederdienst geeft hij jouw border een mooi wintersilhouet.

De 'Sangria' cultivar staat vandaag tussen mijn favorieten. Zijn roze bloemkaarsen veranderen subtiel van kleur bij de minste wijziging in lichtinval. Zij combineren prima met paarsig blauw en warm bordeaux, waarbij ze deze stevige kleuren mooi verzachten.

Into Ton ...

 

Beeld je in. Je bent een beginnend muzikant en krijgt de kans om een bezoek te brengen aan Bob Dylan. Rustig bij hem thuis, een hele middag over muziek praten. Het is een droom die onwezenlijk lijkt, tot hij plots uitkomt. 

Zo voelde het dus, toen ik zaterdagmiddag na een ritje van 300 km de oprit van Ton ter Linden en Gert Tabak op reed. Hun tuin is ondertussen gesloten voor het publiek, en ik was dan ook behoorlijk opgelaten dat ze voor mij een middag vrij hadden willen maken.  

Dit zijn twee grote mijnheren in tuinenland. Ton is internationaal bekend als trendsetter in nieuwe beplanting (The Dutch Wave), en als kunstschilder heeft hij als geen ander een sublieme kijk op planten- en kleurencombinaties in de border. Zijn Tuinen in Ruinen werden wereldberoemd en trokken meer dan 15.000 bezoekers per jaar. Gert is een gerenommeerd tuinfotograaf, en een wandelende plantenencyclopedie. Samen hebben ze in 2008 een geheel nieuwe tuin aangelegd in De Veenhoop in Friesland, en daar hebben ze me zaterdag hartelijk ontvangen.  

Ik ben nog steeds duizelig van de veelheid aan indrukken, de ontroerende broosheid en harmonie. Dit is tuinieren als artistieke expressie. Een spel van vormen, textuur, kleuren, licht en atmosfeer. Een levend schilderij, als een verbond met moeder natuur, die altijd vrijgevig is, maar soms ook onvoorspelbaar uit de hoek kan komen. 

Omdat een beeld meer zegt dan duizend woorden, deel ik graag enkele van mijn foto's met jullie. Al zeg ik er eerlijkheidshalve bij dat jullie veel betere foto's kunnen vinden op internet, van de hand van Gert Tabak himself. Een goede site bijvoorbeeld is www.tuinenstruinen.org.  

Bedankt, Ton en Gert! Jullie zijn niet alleen grote tuinkunstenaars, gedreven en richtinggevend voor een hele generatie. Ik heb jullie ook leren kennen als blije, gastvrije heren van vlees en bloed, gul met kennis en ervaring en openhartig naar een wildvreemde tuinontwerper aan het begin van diens carrière. Chapeau, zeggen ze dan in't schoon Vlaams.

Tuinontwerpers Thuis

Net  een heerlijke, ontspannende vakantie achter de rug, en dan leest een mens al eens een goed boek.  In Tuinontwerpers Thuis, presenteert Noël Kingsbury de persoonlijke tuinen van 25 gerenommeerde tuinontwerpers. En dat levert een erg boeiend en inspirerend boek op.

Want thuis kunnen deze creatievelingen zich eens echt goed uitleven, en dan ben ik toch erg benieuwd wat ze daarmee doen. Het antwoord op deze vraag verschilt natuurlijk van ontwerper tot ontwerper, maar allemaal hebben ze één ding gemeen : hun passie voor planten.

Je vindt in dit boek dan ook weinig trendy tuinen, geen buitenkeukens en loungesets. Geen Vietnamese hardsteen, padoek terras of cortenstalen constructies. Maar wel een overdaad aan planten, in alle mogelijke combinaties, die zij thuis uitproberen om later toe te passen bij hun klanten.

Voor mij was het lezen van dit boek een hele verademing. Ik heb net vijf jaargangen van het tijdschrift "Tuinontwerp" (on)verteerd, en een reportage van de recente Chelsea Flower Show. Die gaven me het oncomfortabele gevoel dat tegenwoordig elke tuin een buitenkamer hoort te zijn en elke tuinontwerper een interieurarchitect. De meest ingenieuze constructies en materialen passeren de revue, en ach - oh ja - we zijn het groen vergeten - dus heb ik hier nog een buxus of een siergras geplaatst...

Niets van dit al bij 's werelds grootste tuinontwerpers, die schilderen met planten en de natuur met een grote strik errond in jouw tuin brengen. Elk van hen beschrijft zijn visie, toont zijn tuin en vertelt over zijn favoriete planten van het moment.

Het boek brengt je van Engeland naar de VS en Brazilië, naar Zweden en Nederland. Noël Kingsbury is zelf een succesvol tuinontwerper, onderzoeker en auteur en kent deze beroepsgroep als zijn eigen broekzak. Zijn keuze van 25 ontwerpers is uiteraard erg persoonlijk, en het spreekt voor zich dat zijn eigen landgenoten goed vertegenwoordigd zijn. Maar wat tot nadenken stemt is dat Nederland met 4 ontwerpers erg wordt gewaardeerd, terwijl België uitblinkt door zijn afwezigheid. 

Platycodon grandiflorus

Het ballonklokje dankt zijn naam aan de vorm van zijn bloemen. Voor deze opengaan, vormen zij inderdaad een mooi ballonnetje, gevuld met lucht.

Toen ik achter onze houtschuur nog enkele bloempotten van de vorige eigenaars terugvond, heb ik deze vooraan ons huis geplaatst. Ik heb het onkruid uit de potten verwijderd, en de grond er verder gewoon ingelaten met de bedoeling er later op het jaar wat in te planten. Toen er in de late lente echter vanzelf iets verscheen, stond ik voor de klassieke tweestrijd : was dit alweer onkruid of kon ik deze laten staan? Gelukkig heb ik voor de laatste optie gekozen.

Roze ballonnetjes waren mijn beloning, en nu moest ik enkel nog uitzoeken welk plantje ik gratis bij onze woning had gekregen. Hiervoor post ik dan een foto op "www.mijntuin.org". Moet je ook maar eens proberen. Er is altijd wel een enthousiaste liefhebber die jouw plant voor je identificeert.   

Platycodon grandiflorus bloeit van juni tot augustus, als je de uitgebloeide bloemen verwijdert. De mijne is roze, maar je vindt hem ook in het paars of wit. Het blad is grijsgroen en combineert goed met andere planten. 

Het ballonklokje wordt 40 tot 60 cm groot. Je kan hem kwijt in een pot of in volle grond. Hij houdt erg van de zon, en je plaatst hem daarom best op een open plek. Maar hier thuis doet hij het eigenlijk ook erg goed in de schaduw van onze krulwilg. Als je er maar voor zorgt dat hij voldoende water krijgt.

De boog moet niet altijd gespannen staan

Wie heeft er het voorbije weekend Open Tuinen bezocht? Heel wat enthousiaste tuiniers hebben hun tuinhek wagenwijd open gezet, en het zonnetje was ook van de partij.  

Voor wie er niet bij kon zijn, deel ik mijn opmerkelijkste foto's van de tuinen die ik zaterdag en zondag heb bezocht. Van Scherpenheuvel over Zoersel, tot in Meulebeke en terug. 

Zo profiteer ik in feite een beetje van't werk van anderen, en daarna zet ik het zelfs op nog een lager pitje. Want in juli blijf ik offline en ga ik mijn eigen tuin eens flink verwennen. 

Ik wens iedereen een fijne zomervakantie en ben er weer op 4 augustus. Met een heel bijzondere plant ...

detuinontwerper.be : Project "de Pillecyn"

  

 

Het tuinontwerp is afgerond, en de opdrachtgevers zijn tevreden :-)

Op hun verzoek kreeg het middengedeelte gras in plaats van kiezels en werd de vijver kleiner gemaakt. Ik heb gekozen voor een rechthoekige vijver, in de lengterichting van de tuin. Naast de vijver kan je een ligstoel plaatsen.

De planten- en kruidenborder rechts vooraan werd ook aangepast. Kruiden zijn in potten geplaatst en ik heb een pad doorheen de border laten lopen. Die zorgt voor een zichtas, waarin de vijver wordt geïntegreerd. De bloempot met lavendel wordt herhaald in het achterste tuingedeelte, om deze zichtas te versterken. De border biedt ook plaats voor de bestaande tuinbank, waarop je gezellig van het zonnetje kan genieten.

Nu kan worden gestart met het tuinplan. Eerst en vooral de plantenkeuze. En natuurlijk ook de harde materialen. Tijdens de vakantie zal dit misschien wat langer duren. Maar dat is geen probleem want de werken zijn pas voor het najaar gepland.

Escallonia "Donard Seedling"

Voor de nieuwe haag op onze oprit wilde ik eens wat nieuws proberen. Tegenover de beuk heb ik graag iets wintergroen, zonder terug te vallen op coniferen of taxus. En omdat de nieuwe haag over gaat in de prairieborder wilde ik ze ook niet te strak. Eerder een romantische haag, met leuke bloemen. 

Zo kwam ik bij Escallonia. Die dankt zijn naam aan de Spaanse bioloog Escallon en is niet zo bekend bij het grote publiek. Als je deze heester als solitair zijn gang laat gaan, wordt hij zo'n 150 cm groot. Hij laat zich echter gemakkelijk knippen, en dat maakt hem geschikt als haag.

De kleine, leerachtig groene blaadjes zijn getand en blijven in de winter netjes hangen. Bloeien doet hij vanaf mei - 'Donard Seedling' met lichtroze bloemetjes - en de bijen zijn er dol op! De hoofdbloei loopt door in juni en juli, maar tot in oktober kan Escallonia je verrassen met sporadische bloemen. 

Escallonia houdt van het zonnetje en kan goed tegen wind en droogte. Aan natte voeten heeft hij een hekel. En in een strenge winter is hij kwetsbaar. Dat laatste is zijn enige minpunt.

detuinontwerper.be : Project "Wherever you go ..."

Binnenkort gaan mijn eerste projecten met Bermaco T&O van start. Als generale repetitie hebben we onze samenwerking getest in mijn eigen tuin, waar de oprit aan vernieuwing toe was. 

Je eigen tuin is de moeilijkste om te ontwerpen. Om te beginnen heb je er te weinig tijd voor (denk maar aan de loodgieter wiens keukenkraan al maanden lekt). Daarnaast heb je zo veel wilde ideeën en geen klant die met zijn tuinwensen het speelveld verkleint. (Oké, die taak neemt jouw partner graag op zich, maar die discussie is toch anders.)

Onze oprit is relatief groot, en de uitdaging is om de verharding niet te veel aandacht te laten trekken. Dat doe ik door de bestaande betonklinkers van het terras zo veel mogelijk te laten terugkeren, en met een neutrale kiezel te werken die weinig contrasteert. Na lang zoeken heb ik de grijze kiezels van Vittel ontdekt, met af en toe een rozig exemplaar, precies de basiskleuren van onze klinkers.

In de praktijk heb ik het mezelf niet gemakkelijk gemaakt, want voor de omlijsting van de oprit en de nieuwe plantsoenen heb ik zo'n 1700 betonklinkers gerecycleerd. Mijn rechterduim, pols en schouderblad hebben het geweten.

Naar vorm is de grillige omtrek van onze tuin, en de al even grillige inplanting van de woning dan weer een aandachtspunt. Op termijn komt er een tuin in de tuin, die mooi de oriëntatie van de woning volgt. De oprit is de eerste structurele aanleg sinds we er wonen en vormt een overgang. De westkant volgt de grens van het perceel en maakt een knik. Aan de oostkant zal een nieuwe haag worden gepland die evenwijdig loopt met het huis.  

Omdat de oprit niet mooi loodrecht ligt op het terras voor de woning, vormt de snijlijn van beide een scherpe hoek. Om deze aansluiting te verzachten heb ik een driekwart cirkel laten plaatsen. Die heeft meteen ook het praktische voordeel dat je er eenvoudiger met de auto kan draaien, wat bij een rechthoekig plantsoen niet zo zou zijn. In het najaar planten we daarin een Magnolia Soulangeana.

En de generale repetitie met Bermaco? Die is prima verlopen. Bert en Tim hebben een hart voor hun vak en oog voor detail. Bovendien hebben ze een groot netwerk, met ieder zijn eigen specialisatie, zoals Wannes die de graafwerken voor zijn rekening neemt. Het waren geen eenvoudige werken, met enkele vervelende tegenslagen : een oprit onder de oprit en gewapend beton waar de haag en het plantsoen moesten komen. En hoogteverschillen waar we ze niet konden gebruiken. Maar ze hebben alles piekfijn in orde gekregen en dat verdient een pluim.

Vandaar de naam van dit project. "Wherever you go ... go Bermaco !" 

Clematis patens "The President"

Wie van ons gebruikt de Nederlandse benaming "bosrank"? Clematis is dan ook een echte klassieker. Er zijn wel tegen de 300 soorten. En dat heb ik geweten toen ik die rijke bloeier uit mijn eigen tuin via het internet trachtte te identificeren ... 

"The President", dus. Met zo'n naam schep je wel erg hoge verwachtingen. Maar die overtreft hij elke dag weer.

Er was deze winter kop nog staart aan te krijgen, en daarom heb ik hem enkele weken geleden op zo'n 80 cm boven de grond afgeknipt, samengebonden en met hetzelfde touw aan de overdekking van ons keukenterras bevestigd. Dat is waarschijnlijk niet echt volgens het boekske, maar de eerste scheuten lieten niet lang op zich wachten, en de knoppen volgden al snel erna. 

En vandaag is hij helemaal opengebloeid en doet hij de trage opstart van de Belgische lente vergeten. Zijn bloemen zijn wel 20 cm groot en kleuren genuanceerd violet. Als ik de online-kwekers mag geloven, bloeit hij zo tot augustus door. Of zelfs langer. Ik ben in elk geval benieuwd.

Droogte is de grootste vijand van de Clematis, en daarom moet je goed bij de pinken blijven als je hem tegen een muur of vlak naast een grotere boom plaatst. Daarnaast heeft Clematis graag zon op zijn hoofd, en koele voeten. Vandaar de gewoonte om de wortels af te dekken met bijvoorbeeld potscherven. 

Mijn President staat aan de oostkant van ons huis, en krijgt enkel wat ochtendzon. Daar voelt hij zich duidelijk in zijn sas.

detuinontwerper.be : Project "de Pillecyn"

Via een eerste schets communiceer ik als tuinontwerper op een eenvoudige, visuele manier met mijn opdrachtgevers. Ik kom terug op hun tuinwensen die we in het vorige gesprek hebben scherpgesteld, en toon hen hoe we die wensen kunnen realiseren in hun tuin... 

Nu de opdrachtgevers van de tuin hierboven met pensioen zijn, willen zij hem graag wat bewuster beleven. De plataan zal er jammer genoeg uit moeten, want die wordt te groot. Het tuinhuis zouden ze graag houden. Andere tuinwensen zijn water, tuinkruiden en voldoende ruimte om op zondag met de kinderen en de kleinkinderen in de tuin te kunnen tafelen. In de tuin moet geen speelgelegenheid voorzien worden, omdat de kleinkinderen liever vooraan in de doodlopende straat aan de weide spelen.

Op het tuinhuis na, mocht ik dus van een wit blad vertrekken. Het komt er dan op aan een evenwichtig en natuurlijk ogend grondplan uit te werken. De schuine achtermuur is hierbij een uitdaging. Ik koos voor een opdeling in zes vlakken en een pad dat licht diagonaal naar de verste hoek loopt. Zo toont de tuin dieper. Het pad loopt gebogen om spanning in het ontwerp te houden.

Ik heb een voorstel uitgewerkt dat zuiders aandoet. Links vooraan en rechts achteraan vooral snoeivormen. De verschillende groentinten en bladstructuren zullen de tuin body geven. Vaste planten (bloemen) kunnen worden ingevoegd naar wens van de opdrachtgevers. 

Rechts vooraan een minder formeel tuindeel, waar ook de tuinkruiden in worden geïntegreerd. In het midden de vijver met links ervan voldoende ruimte om de zondagmiddagen met de familie door te brengen. Het tuinhuis kan worden geschilderd in zuiderse tinten en draagt zo bij tot de sfeer.

Op basis van dit eerste ontwerp kunnen de opdrachtgevers bijsturen. In dit geval willen ze de vijver kleiner en een extra zitplaats aan de zonzijde (rechts). De open ruimte naast de vijver willen ze laten inzaaien om toch ook gras in de tuin te houden. En links naast het tuinhuis gaan we meer beplanting aanbrengen. 

Greetz from Cornwall

De voorbije dagen hebben we onze geest eens goed laten uitwaaien in het meest zuidwestelijke punt van Engeland. Onze driedaagse wandeling van St. Ives tot Penzance was perfect gepland : in mei is het gras frisgroen en staan de voorjaarsbloeiers op hun mooist. Sommigen zijn oude bekenden, andere heb ik vandaag meteen mogen googelen :

1. Armeria maritima. Engels gras of strandkruid vonden we vooral terug aan de noordkust, tussen de rotsen. In zachtroze of paarsig blauw. Dit kleine plantje houdt van zon en een droge, stenige bodem. Ideaal ook tussen stapelmuurtjes. 

2. Silene maritima. (Zee)lijmkruid of hemelroosje houdt al even veel van de zon, en een stenige ondergrond. Net zoals Armeria is deze vaste plant wintergroen. Dus als je nog plaats over hebt op je zuidgerichte muurtje...

                   
 





3. Anthylis vulneraria. Wondklaver werd vroeger in de volksgeneeskunde gebruikt om wonden te genezen. Deze kortlevende plant hebben we ontdekt aan de zuidkust, in een iets groenere omgeving, maar hij schrikt blijkbaar ook niet terug van een stevig rotspartijtje.

Over een prairieborder...

Dit weekend heb ik mijn eerste prairieborder aangelegd.  In onze eigen tuin, als experiment.

Ik zit al sinds vorige zomer uit te kijken naar mijn eigen Echinops ritro en Echinacea purpurea : de donkerblauwe kogeldistel en de ranke zonnehoed, met haar roestbruine bloemhoofd en een krans van donkerrode bloemblaadjes. En nu heb ik ze dus vrolijk in huis gehaald.

Samen met Aquilegia vulgaris (wilde akelei), Perovskia atriplicifolia (Russische salie), Agastache 'Summer Fiesta' (Mexicaanse dropplant), Eryngium giganteum (kruisdistel), Cirsium rivulare (vederdistel), Calamintha nepeta (bergsteentijm), Verbena hastata (ijzerhard) en Aster amellus (bergaster). En natuurlijk konden ook de grassen niet ontbreken : Imperata cylindrica (Japans bloedgras), Panicum virgatum (vingergras), Deschampsia flexuosa (bochtige smele) en Bouteloua gracilis (muskietengras). 

Vrijdag heb ik deze schat aan verwachtingen opgehaald bij kwekerij Jan Spruyt-Van der Jeugd, een hele auto vol (passagierszetel incluis). Mijn beplantingsplan lag al enkele weken klaar, maar ik heb het uiteindelijk toch nog flink bijgestuurd. Belangrijkste reden is onze esdoorn, wiens bladerdak ik tijdens de wintermaanden toch wat onderschat had. De Helleborus orientalis en Rhododendron Yakushimanum die er al onder stonden heb ik daarom laten staan en aangevuld met Heucharella, die ook van schaduw houdt. En de akeleien die wat meer aan de schaduwrand staan, kunnen halfschaduw best verteren. Maar met de Verbena neem ik toch een risico. Nu ja, dat hoort dan bij het expirement. 

Wat ook alvast leerrijk was : 20 werkuren, 300 kg grondverbeteraar (DCM Vivimus), 900 liter boomschors, 2 kapotte knieën en een stramme rug. Ik heb voor boomschors gekozen omdat ik dat mooier vind dan lavasteentjes, ook al worden deze laatste aanbevolen. Misschien wat eigenzinnig, zeker volgende lente als ik alweer mag bijvullen, maar ik prefereer toch organisch materiaal.

En nu een stoeltje buitenzetten en zien hoe onze jongens groeien ...