Een hoop leven

Als je een bruisende tuin wilt, moet je werken met planten die zich helemaal in hun sas voelen op de plaats waar je hen zet. En die plaats wordt dan weer in belangrijke mate bepaald door de grond waarin de plant zal moeten samenleven met ontelbaar vele diertjes en micro-organismen.

Grond is een redelijk recent fenomeen, want oorspronkelijk bestond onze aarde enkel uit rotsen. Maar die zijn gaan verbrokkelen, bevriezen, ontdooien, eroderen, schuren en oplossen en zo ontstonden  grindkorrels, zanddeeltjes, slibdeeltjes en kleideeltjes. Grootste verschil tussen al die deeltjes is hun grootte. Als je je een zandkorrel als een tennisbal zou voorstellen, dan is een slibdeeltje zo groot als een hagelslagkorrel, en is een kleideeltje nog steeds microscopisch klein. Hoe kleiner die deeltjes, hoe minder luchtig de grond, omdat die deeltjes dan dicht tegen elkaar kleven. Hoe groter de deeltjes, hoe droger de grond, omdat het water er dan gewoon doorheen loopt.

En wie zich afvraagt hoe ik zo slim ben geworden : dit alles vind je erg eenvoudig uitgelegd en geïllustreerd in het laagdrempelige boek van Roelke Posthumus.

Deze biologe heeft haar naam trouwens niet gestolen, want ze heeft me als eerste ook echt duidelijk kunnen maken wat het verschil is tussen humus en compost. Kort door de bocht is compost het resultaat van een door mensen beïnvloed composteringsproces en is humus het resultaat van een veel trager afbraakproces, dat 100% natuurlijk is. En wie wat geduld aan de dag weet te leggen, krijgt natuurlijk ook een beter product. Door de taaiere moleculen is deze teelaarde veel langer werkzaam.

Misschien wisten jullie dit allemaal al, maar wie na deze info nog steeds geïnteresseerd is en niet vies van enige worm, schimmel of bacterie, moet dit boekje zeker eens lezen. Want zoals Steve Stevaer ooit zei : "Als ik het begrijp, begrijpen de mensen het ook!"

Eén zwaluw maakt de lente niet ...

... maar een krokus doet dat wel! En dus verdient zij in deze krokusvakantie ook alle aandacht. Vorige zondag zag ik ze plots  allemaal staan, doorheen mijn tuin. Het zonnetje maakte ze haast doorzichtig. En dus heb ik er snel mijn fototoestel bij gehaald.

De krokus gaat al lang mee. Zij ontleent haar naam aan het Griekse krokos, wat "saffraan" betekent. Deze dure specerij wordt namelijk bekomen door de stampers van de gekweekte Crocus Sativus boven het vuur te drogen.

Naast de vele krokussen die je nu overal ziet verschijnen, zijn er ook enkele herfstbloeiers (waaronder onze saffraankrokus). De vroegste van hen zijn erg bijzonder omdat zij op naakte steeltjes bloeien. Hun blaadjes verschijnen pas vroeg in de winter.  

De krokussen in onze tuin hebben we gratis bij het huis gekregen. Ze staan in kleine groepjes verspreid. Voor een mooi effect plant je krokussen echter best in grote groepen, met zo'n 100 tot 150 tegelijk. Op slechts enkele centimeters van elkaar. 

Heb je een kleine stadstuin, met daarin een alleenstaande bladverliezende boom? Beeld je daaronder tientallen krokussen in, en je voelt je de koning te rijk.

Themodernjapanesegarden

Na het lezen van dit boek was ik toch wel even stil...

Oké, het duurt even voor je er in komt, met een Europese geest. Als wij niet kunnen kiezen tussen een rode of een witte bloem, dan plaatsen we ze gewoon allebei. Engelse charme, of Franse formaliteit? We combineren dit gewoon even. Want kiezen is verliezen, en dat doen we nu eenmaal niet graag.

En dan plots die Japanse zuiverheid. Een tuinontwerper die samen met zijn opdrachtgever een strenge keuze maakt en zich daar resoluut aan houdt. Alle focus op één object, volledig uitgepuurd vanuit elk mogelijk gezichtspunt.

Dat was voor mij dus even wennen. Boeiend, jawel, maar meteen warm worden deed ik er niet van. En dan, met elke pagina die ik omsloeg, groeide ik erin. Ik begon het echt aan te voelen. Als in een meditatieve trance.

Op de pagina's 68-71 vind je voor mij het meest sprekende voorbeeld. Eén Japanse kerselaar (Prunus subhirtella) naast enkele zwarte keien. Het huis is er als het ware rond gebouwd en elk raam, elke zichtpunt geeft je een fragment van de boom. Nooit meer dan dat. Als je hem helemaal wil zien, moet je de tuin in.

Een Japanse tuinarchitect wil namelijk voldoende ruimte laten voor de verbeelding. Niet alleen in plaats, maar ook in tijd. De kerselaar bloeit slechts enkele weken. De eigenaar zal er eerst maanden naar uitkijken, en er dan maanden met voldoening op terugblikken. Als dat niet straf is...

Ik ben dus gepakt en zou er uren over kunnen schrijven, maar ik houd misschien beter nog wat inspiratie over voor later. En wie er volop voor wil gaan, kan ook altijd het boek zelf lezen. Het is niet zo'n toegankelijk boek als de vorige twee die ik besprak. In het Engels om te beginnen, en ook wat meer in de diepte. Maar een goede motivatie brengt je overal ;-)

Hamamelis x intermedia

De spinachtige bloemen van de toverhazelaar zijn echt betoverend mooi. Ze komen in december tevoorschijn en bloeien nog zeker tot het eind van deze maand.  De meest voorkomende kleur is geel, maar je vindt ze ook in oranje en rood.

Als je echt een Hamamelis-trip wil maken, breng dan tot 22 februari een bezoek aan het Arboretum van Kalmthout. Daar vind je de grootste verzameling van heel Europa. Het Arboretum beheert het wereldwijde stamboek van Hamamelis-cultivars en heeft zelf enkele oude knarren staan.

  

 

Als winterbloeier trekt Hamamelis vandaag alle aandacht, maar deze heester heeft ook een prachtige herfstverkleuring. En zo scoort hij twee seizoenen op rij in jouw tuin! Je plaatst hem bij voorkeur in lichte, humusrijke en eerder zure grond. En je vermijdt een al te verschroeiende middagzon.

De toverhazelaar groeit traag en heeft van nature een mooi breed opgaande vorm. Snoeien is normaal dan ook niet nodig (en zelfs nadelig). Je haalt dus heel wat plezier en weinig werk in je tuin...

 

detuinontwerper.be : creëer meer diepte in jouw tuin

Toegegeven, met dit tuinontwerp gaan we geen internationale prijzen winnen. Het geeft je wel drie erg eenvoudige tips om een korte tuin dieper te laten lijken.

Beide tuinen zijn exact even diep en breed. Meet maar eens na. En toch lijkt de rechtse tuin veel dieper.

1. Leg voor een tegelpad steeds kleiner wordende tegels. Zelfs als alle tegels even groot zijn, "lijkt" de laatste tegel kleiner. Dit dieptezicht kan je versterken door de tegels achteraan ook effectief kleiner te maken. Zo geven ze de indruk nog verder weg te liggen.  

2. Dezelfde truc is toegepast op de plant rechts achteraan. Die is in beide tekeningen even groot. Maar in de rechtse tuin heeft hij kleinere bladeren. Ons oog ziet vooraan en achteraan een plant, en onze hersenen gaan er instinctief van uit dat bij beide planten de bladeren even groot zijn. Hoe kleiner de bladeren van de achterste plant zijn, hoe verder die plant zich in de vertaling van onze hersenen bevindt.

3. De bloemetjes links tonen het effect van kleur. Hoe verder een voorwerp van ons verwijderd is, hoe doffer diens kleur. En omgekeerd : hoe zachter de kleur van de bloem, hoe verder ze lijkt te staan. Zet daarom in een kleine tuin de felle kleuren steeds vooraan, en achteraan meer zachte tinten. 

Edgeworthia Chrysantha

Deze dinsdag wil ik jullie warm maken voor een wel héél erg bijzondere winterbloeier : de Chinese papierstruik.

Ik had er al enkele artikels over gelezen, en dit weekend heb ik hem in het Arboretum in Kalmthout zelf op de kop kunnen tikken! Ik heb hem strategisch op het terras geplaatst, zodat we hem zowel vanuit de keuken als vanuit de woonkamer een hele dag door kunnen bewonderen.

     

Edgeworthia verliest zijn bladeren en bloeit nu op het naakte hout. Bij mijn exemplaar zijn het nog veeleer witte donzige trosjes, maar de eerste gele bloemetjes komen stilaan open. De donkere takken en witgele bloemen creëren een meditatieve sfeer.  

Als ik het mag geloven, volgen er later nog paarsgroene bessen. Ik ben benieuwd...

Creatieve ideeën voor kleine tuinen

Alweer een boek dat zijn plaats verdient op jouw nachtkastje. Modeste Herwig publiceerde het in 2008 en je kan dit boek momenteel bij Bol.com bestellen voor nog geen 7 euro!

Je vindt in dit werk 22 tuinontwerpen voor de kleine tuin, gegroepeerd volgens thema. Elke avond voor het slapengaan nog snel even één tuin.

Bij elke kleine tuin krijg je mooie foto's, enkele extra ideeën, en een tuinplan. Vooral dat laatste vond ik erg interessant. Een tweede pluspunt is de gevarieerde plantenkeuze. Alle planten worden vermeld met hun botanische en Nederlandse naam.

Wat ik minder waardeer in dit boek, is de overvloed aan bestrating in de meeste tuinen. Alsof een kleine tuin automatisch vol stenen moet worden gelegd. Vooral gedateerde tegels en betonklinkers hebben hun weg naar de meeste van de voorgestelde tuinen goed gevonden. En daar zijn toch heel wat alternatieven voor...

Vinca Minor

De kleine maagdenpalm is een bescheiden plantje met grootse allures. Samen met zijn grote broer, de Vinca Major, is hij de enige maagdenpalm die in onze Lage Landen voorkomt. Van oorsprong komt hij echter uit warmer oorden (het Middellandse Zeegebied).

De stengels kruipen over de bodem en maken wortels waar ze de grond raken. Deze kleine bodembedekker blijft heel de winter mooi groen, en draagt nu al volop bloemen. Bovendien is hij een gemakkelijke plant, die in elke tuingrond groeit. Hij doet het zowel goed in de zon (waar hij meer bloemen zal krijgen) als in schaduw (waarin het blad mooier uitkomt).  

Je vindt de Vinca Minor in verschillende varianten, met een pracht aan blad- en bloemkleuren. Je kan dus heel wat kanten uit, zoals je op de foto's kan zien.

detuinontwerper.be : stap in jouw tuin als je de deur uitgaat

Als je optimaal wil genieten van jouw tuin, moet die mooi aansluiten op jouw woning. En daar kan jouw terras al eens een stokje voor steken ... Hierbij enkele tips om jouw terras te integreren.

Op het tuinontwerp links zie je een functionele tuin. Een grasveld met links enkele appelbomen en rechts een border van rododendron. Achteraan een tuinhuis, met een pad van stapstenen erheen. De terraszone rond de woning vormt echter een barrière tussen huis en tuin.  

Dit kan je vrij eenvoudig oplossen. Het tuinontwerp rechts geeft een viertal tips. En geloof me, er zijn er nog veel meer.

De eerste tip is de meest toegepaste. Je kan de border doortrekken tot op het terras. Of het terras verrijken met een border, die de tuin aankondigt. De keuze hier, zorgt er meteen ook voor dat het pad rechts van het huis extra spannend wordt.

Een tweede tip is de rij met appelboompjes aan te vullen met één extra boom in het het terras. Zo maak je een link tussen gazon en terras, en de terraszone wordt ineens ook een stuk interessanter.

Een hele leuke tip vind ik de stapstenen, die doorlopen tot aan het huis. Je kan dit zelfs erg simpel oproepen door grasstroken in het terras te voorzien, in één lijn met het tuinpad.

Ook de formele voortuin met buxus en bolcatalpa's kan wat integratie gebruiken. En zo komen we bij de laatste tuintip : een bijkomend buxus-haagje tegen de voor- en zijgevel van de woning. Het tuinpad scheidt nu niet langer het huis van de tuin, maar maakt deel uit van de voortuin. En je stapt je voortuin in, van zodra je de voordeur uitgaat ... 

Jasminum Nudiflorum

De winter start zacht en in onze tuin staat deze jongen al mooi in bloei. Maar zoals je kan zien kan hij ook wat extremere omstandigheden aan. De winterjasmijn bloeit van december tot april, en dat doet hij op zijn naakte takken. Vandaar zijn Latijnse benaming.

Het is een van oorsprong Chinese plant, die tegen rotsen aangroeit. In een romantische tuin laat je hem over hekjes groeien, of over een rozenboog. Sommige mensen maken er een heuse haag van. In een kleine stadstuin staat hij leuk tegen een op het zuiden gerichte muur. Het zonnetje warmt de muur op, zodat de plant het goed doet. Winterjasmijn kan zelf niet klimmen, en daarom moet je hem leiden. Dan kan hij gerust drie meter hoog worden. 

Een tip die voor alle klimmers geldt : tegen jouw muren heb je meestal geen al te beste grond en kan het ook al eens flink droog zijn. Meng daarom voldoende compost door de grond, en geef op vorstvrije dagen gerust wat water.

 

Voor onder de kerstboom

De kerstperiode komt er aan. In principe zou je na een hectisch jaar dan wat tijd moeten hebben voor jezelf.  En maak je je jaarlijkse goede voornemen om wat meer te lezen. Laten we de lat niet te hoog leggen en starten met een gezellig boek, waarin je elke avond in bed één hoofdstuk kan lezen. Om dan het licht uit te doen en met een glimlach in slaap te vallen.

Els de Boer kocht eind jaren zestig een lapje grond in Warffum, in het noorden van Nederland. Stap voor stap leerde ze tuinieren, en als binnenhuisarchitecte begon ze ook zelf haar tuin te ontwerpen. Bijzonder aan haar tuin zijn de vele hoogteverschillen, die ze formaliseert met keermuurtjes.  Vandaar haar dubbelzinnige titel "Tuinieren op niveau". 

Het boek leest als een bildungsroman, maar dan van een tuin. Doordat heel het boek over dezelfde tuin gaat, ga je die tuin op de duur ook echt graag zien ;-) Stap voor stap beschrijft Els de Boer het ontstaan ervan, de keuzes die ze maakt, en de blauwtjes die ze loopt. Via de vele foto's en het tuinplan vooraan, kan je alles goed situeren.

Een echte aanrader.  Ik kocht het bij bol.com voor 29,95 euro. Doen! En laat me zeker weten wat je ervan vindt.

Cornus Alba 'Sibirica'

Wie zegt dat de winter bij ons geen kleuren kent, heeft ongelijk. Eén van mijn grote favorieten in struikenland komt in deze maanden pas helemaal tot zijn recht. Witte kornoelje noemen wij hem, maar zijn twijgen zijn vuurrood. De Cornus Alba 'Sibirica' wordt tot 300 cm groot.  Hij staat graag in de zon, maar verdraagt ook schaduw en een natte grond.  Een redelijk gemakkelijke plant, die ook weinig onderhoud vraagt. Enkel opletten voor zijn worteluitlopers...